To już ten moment w roku, gdy człowiek spragniony jest atrakcji na świeżym powietrzu. U mnie również czas regularnych już weekendowych wypadów na wieś. Na początek - oczywiście majówka, czyli moje mazowieckie la dolce vita.
Od kilku lat omijam zatłoczone coraz bardziej kurorty i miejsca turystyczne, choć prześcigają się w atrakcjach, które przyciągnąć mają gości. Stawiam raczej na relaks na łonie natury, oszałamiającą przyrodę i zdrową kuchnię prosto z łąki, której nie powstydziłyby się topowe restauracje (w tym roku hitem stał się makaron z sosem z pokrzywy).
Tradycyjnie wybrałam się też na doroczny majówkowy piknik w Winnicy Dwórzno, na kieliszek wina pod ulubioną jabłonką i pyszną pizzę z foodtrucka Bimbo di Wars i Sawa. Tak trzeba żyć!
I mimo relatywnego chłodu, w ciągu kolejnych trzech tygodni moja wieś rozkwitła intensywnymi fioletami, żółciami i błękitem. Nie trzeba uprawiać turystyki botanicznej - o tej porze roku wszystko ma się na własnym podwórku!
W apogeum chłodnych dni, jeszcze przed największym turystycznym boomem, po niemal 20 latach odwiedziłam Gdańsk. Niewiele jest miast w Polsce, w których jednego dnia można podziwiać imponującą architekturę z kilku epok, zwiedzić multimedialne muzea, zrobić spacer brzegiem morza, a na koniec odpocząć w modnych przestrzeniach postindustrialnych pełnych streetfoodu i street artu. Kiedyś to miasto wydawało mi się... nieco nudne, teraz odkrywam zmiany, które w nim zaszły i doceniam możliwości jakie daje, nawet jeśli do dyspozycji ma się bardzo ograniczoną ilość czasu. Ja wykorzystałam go przede wszystkim na spacery po Głównym Mieście. Ale szczególnie zależało mi na zobaczeniu dwóch miejsc - niezwykle fotogenicznego Domu Cechu Młynarzy (jest rekonstrukcją z 1997 r., choć wygląda jak zburzony w 1945 r. oryginał) w Kanale Raduni i... dawnej siedziby głośnej swojego czasu spółki Amber Gold. Od jakiegoś czasu mówi się, że tzw. złote kamieniczki mają zostać rozebrane. A to jeden z ciekawszych w Polsce przykładów postmodernizmu lat 90. XX w.
Udało mi się podążyć również szlakiem bursztynu i zobaczyć bursztynowy ołtarz w Bazylice Św. Brygidy oraz zwiedzić interaktywne Muzeum Bursztynu. Poprzednio odwiedziłam to muzeum jeszcze w starej lokalizacji w Wieży Więziennej. Obecnie, od 2021 r. mieści się w Wielkim Młynie i bez wątpienia ta przeprowadzka i unowocześnienie ekspozycji wyszły placówce na dobre.
Więcej o Muzeum Bursztynu napiszę Wam w poście przewodnikowym po Gdańsku, teraz chciałabym wspomnieć o innej ciekawej galerii w tym mieście, bowiem będzie działać jeszcze tylko przez kilka tygodni. Galeria Layup to moje odkrycie z tej wizyty w Gdańsku. Mieści się na terenie kompleksu kulturalno-gastronomicznego 100cznia. W hali 94b, w postindustrialnych przestrzeniach stoczni gdańskiej, na wystawie pt. "Outsiders" zebrano prace ponad 70 artystów streetartowych. Wśród nich znaleźli się tacy klasycy jak Chazme, Sepe, M-City, NeSpoon, Sainer, Proembrion i wielu innych. Wystawa została zaplanowana na 5 lat i ten sezon jest ostatnim, kiedy można ją zobaczyć w aktualnym kształcie. Prace będą prezentowane jeszcze tylko do 15 lipca 2025 r.
REKOMENDACJE NA CZERWIEC I KOLEJNE MIESIĄCE
WYSTAWY
Kraków
30 maja 2025 r. na Zamku Królewskim na Wawelu otwarta zostanie wystawa pt. "Jacek Malczewski w Anatolii" prezentująca 50 rysunków i akwareli Jacka Malczewskiego wykonanych podczas wyprawy archeologicznej Karola Lanckorońskiego do Pamfilii i Pizydii (historycznych krain na terenie prowincji Anatolia w dzisiejszej Turcji) w 1884 r. Malczewski wziął w niej udział jako kronikarz, obok wybitnych niemieckich, austriackich i polskich uczonych. Ekspozycja potrwa do 17 sierpnia 2025 r.
Z kolei od 3 czerwca do 31 października 2025 r. w Muzeum Krakowa w Pałacu Krzysztofory będzie można oglądać wystawę pt. "Bronisław Chromy. W stulecie urodzin artysty" przygotowaną wspólnie z Fundacją im. Bronisława Chromego z okazji jubileuszu urodzin artysty. Zostanie na niej pokazanych ponad sześćdziesiąt prac Chromego odzwierciedlających jego szerokie zainteresowania światem fauny, przede wszystkim rzeźby wyobrażające ptaki, ssaki, czy owady. Całość uzupełnią prywatne pamiątki.
A ja proponuję Wam przy okazji spacer po Krakowie śladami twórczości tego artysty. Nieco miejsc znajdziecie w poście pt. "Kraków szlakiem rzeźb i pomników Bronisława Chromego".
Szczecin
TRAFO Trafostacja Sztuki przygotowała z kolei zestawienie twórczości dwóch bardzo różnych artystów, Władysława Hasiora i Daniela Rycharskiego. Ekspozycja pt. "Rozbieranie ze snu. Rycharski. Hasior" rozpocznie się 26 czerwca 2025 r. i potrwa do 5 października 2025 r. To już druga w ostatnim czasie wspólna wystawa twórczości tych artystów. Poprzednia, o tytule "mogę wam opowiedzieć o sobie o was", prezentowana była w Państwowej Galerii Sztuki w Sopocie od stycznia do maja 2024 r. Jednak szczecińska ekspozycja nie jest ani kontynuacją, ani odwołaniem do sopockiej. "Rozbieranie ze snu" to próba rozliczenia kultury chłopskiej polskiej wsi. Przez pryzmat sztuki pokazana zostanie zaściankowość, ludowość na sprzedaż, czy lęki mieszkańców prowincji.
Katowice
Jeszcze do 12 października 2025 r. w Muzeum Śląskim w Katowicach podziwiać można wystawę pt. "Talent, pasja, intuicja". To obszerny przegląd dorobku twórców z kręgu sztuki nieprofesjonalnej pochodzącego ze zbiorów tej placówki. Pokazane zostaną prace m.in. Nikifora, Teofila Ociepki, Erwina Sówki, czy Marii Wnęk, a także przykłady dokonań artystów mniej znanych.
Kielce
Muzeum Narodowe w Kielcach zaprasza od 3 czerwca 2025 r. do swojej głównej siedziby w Dawnym Pałacu Biskupów Krakowskich na ekspozycję pt. "Powróćmy jak za dawnych lat", która prezentować będzie sztukę, modę i życie codzienne w dwudziestoleciu międzywojennym w Polsce. Wystawa zakończy się 26 października 2025 r.
Gdańsk
17 maja 2025 r. w NOMUS Nowym Muzeum Sztuki, oddziale Muzeum Narodowego w Gdańsku, ruszyła ekspozycja pt. "Gościnności" poruszająca aktualne w ostatnim czasie zagadnienia jak migracje, tożsamość, prawa kobiet, czy ekologia. Jednak głównym tematem jest tytułowa gościnność i próba odpowiedzi na pytanie o to, jak traktujemy gości w swoich sąsiedztwach, ale i jak goście te przestrzenie oswajają. Czasu na jej obejrzenie jest bardzo dużo, bo aż do 29 marca 2026 r.
BOŻE CIAŁO
W tym roku Uroczystość Najświętszego Ciała i Krwi Chrystusa, potocznie zwana Bożym Ciałem, przypada 19 czerwca. I choć jest to święto religijne, to jego barwne oprawy przyciągają do niektórych regionów Polski również turystów. Boże Ciało wypada zawsze w czwartek, więc wiele osób bierze również wolny piątek, by mieć kolejny długi weekend, który, podobnie jak majówka, obfituje w rozmaite wydarzenia plenerowe.
Religia i tradycja
W Polsce święto celebrowane jest od XIV w. Tego dnia monstrancja z Najświętszym Sakramentem przenoszona jest w uroczystych procesjach do czterech ołtarzy. Przy każdym czytane są fragmenty czterech ewangelii w chronologicznej kolejności ich powstawania: Mateusza, Marka, Łukasza i Jana. Na końcu zaś wiernym udzielane jest błogosławieństwo Najświętszym Sakramentem.
Procesje odbywają się we wszystkich parafiach jak Polska długa i szeroka. W miastach wędrują ulicami śródmieść i peryferyjnych blokowisk, na wsiach - wśród łąk i pól. Tam, gdzie zachowała się tradycja noszenia ludowych strojów, właśnie takie ubiory zakłada się na tę uroczystość. Do najbardziej znanych i najbarwniejszych należą obchody Bożego Ciała w Łowiczu oraz w Lipinach na Górnym Śląsku. Procesja łowicka w 2014 r. wpisana została na Krajową Listę Niematerialnego Dziedzictwa Kulturowego UNESCO. Na ulice tego miasta wyrusza po mszy św. sprawowanej w bazylice katedralnej o godz. 10:30. Ołtarze, przygotowywane rokrocznie przez wsie z parafii, Cech Rzemiosł, Szkoły Pijarskie i parafialne wspólnoty neokatechumenatu, za każdym razem są inne, ale zawsze związane z miejscową tradycją. Uroczystościom religijnym towarzyszy też spory kiermasz z wyrobami regionalnymi i miejscowymi kulinariami. Fotorelację znajdziecie we wpisie pt. "Boże Ciało w Łowiczu".
Sporą popularnością cieszy się również procesja Bożego Ciała w Krakowie. Wyrusza z Wawelu po mszy św. o godz. 9:00 w kierunku Kościoła Mariackiego na Rynku Głównym. Biorą w niej udział krakowianki w ludowych strojach i barwnych wiankach oraz krakowiacy w charakterystycznych nakryciach głowy z pawimi piórami. Wśród nich zobaczyć można również... Lajkonika!
Ciekawostką jest z kolei jedyna w Polsce... wodna procesja Bożego Ciała! Łodzie z wiernymi spływają Wisłą ze Smoszewa do Czerwińska nad Wisłą. W tym roku ta niecodzienna uroczystość odbędzie się po raz trzeci.
Drugą tradycją związaną z tym świętem jest układanie dywanów z kwiatów. W 2021 r. została ona wpisane na Listę reprezentatywną niematerialnego dziedzictwa kulturowego ludzkości UNESCO. Kultywowana jest w Spycimierzu w woj. łódzkim oraz w czterech parafiach w woj. opolskim – Kluczu, Olszowej, Zalesiu Śląskim i Zimnej Wódce. Barwny dywan ze Spycimierza ma około 1 km długości! Parafianie co roku układają tam z żywych kwiatów inny wzór. Procesja przechodzi po nim dopiero o godz. 17:00.
Imprezy świeckie
Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu i Zamek w Czersku
Podobnie jak w czasie majówki, również i na czerwcówkę oba zamki zaplanowały cztery dni wypełnione atrakcjami. Programy znajdziecie w kalendarzach wydarzeń na zamkowych stronach internetowych. Linki udostępniałam w rekomendacjach na końcu wpisu pt. "Gdzieś w Polsce... w kwietniu 2025. Festiwal Pisanek w Żyrardowie, początek sezonu letniskowego i nowa wystawa twórczości Jana Szczepkowskiego w Milanówku (plus pomysły na majówkę i nie tylko)".
Winnica Dwórzno
Winnica Dwórzno znowu zaprasza na czterodniowy ogólnodostępny piknik. Czerwcówka 2025 odbędzie się w dniach 19-22 czerwca 2025 r. I tym razem będzie można poleżeć na leżaku lub na trawie, kupić wino na kieliszki (lub butelki) oraz zjeść coś smacznego z foodtrucka. Na zwiedzanie winnicy z degustacją tradycyjnie obowiązują zapisy i bilety.
Wrocław
W tym roku z długim weekendem pokrywa się również termin XXIII Przeglądu Sztuki Survival, który będzie mieć miejsce w dniach 18-22 czerwca 2025 r. Areną festiwalowych aktywności będzie tym razem teren Zamku w Leśnicy i dawnej dyskoteki Forty, goszcząc tym samym po raz pierwszy na zachodnich rubieżach Wrocławia. Formuła festiwalu zakłada bowiem organizację wydarzeń w nieoczywistych zakątkach tego miasta, co roku gdzie indziej. Tegorocznej odsłonie przyświeca hasło "3s/8h" nawiązujące do relacji między czasem, pracą, a uwagą. Temat bardzo, nomen omen, na czasie, bowiem odwołuje się z jednej strony do historycznych postulatów ruchów robotniczych o ośmiogodzinnym dniu pracy, z drugiej zaś do współczesnych pochłaniaczy czasu, jakimi są media społecznościowe i problem trzysekundowego progu uwagi. To wyjście do dyskusji o tym, jak dziś, w epoce ciągłego pędu, przebodźcowania, elastycznego zatrudnienia, w tym pracy zdalnej, nieustającej dostępności i bycia online, zarządzamy naszym czasem.
IMPREZY PLENEROWE
Wraz z coraz dłuższymi i cieplejszymi dniami, plenerowa kultura nabrała prawdziwego rozpędu. W czerwcu kumulacja najciekawszych wydarzeń w całej Polsce będzie mieć miejsce w weekend 7-8 czerwca 2025 r.
Winnica Dwórzno
To zaczynamy z przytupem! Do Winnicy Dwórzno powraca House Party. Taneczna impreza na trawie odbędzie się 7 czerwca 2025 r. O dobrą zabawę zadba DJ Tyszka. Poprzedzi ją tradycyjnie spacer po terrior, jak mawiają winiarze, oraz zwiedzanie przetwórni z degustacją. Wydarzenie jest biletowane. Udział tylko dla osób pełnoletnich.
Woj. śląskie
Tegoroczna Industriada - Święto Szlaku Zabytków Techniki będzie mieć miejsce w terminie 6–7 czerwca 2025 r. Program obejmuje jak co roku setki wydarzeń w lokalizacjach na terenie całego województwa. Poszczególne obiekty ze Szlaku Zabytków Techniki przygotują oprowadzania, koncerty, pokazy i warsztaty.
Równolegle, w dniach 6-8 czerwca 2025 r. odbędzie się też trzecia edycja Festiwalu Beskidów i Śląska Cieszyńskiego Dziewięćsił. Wydarzenia odbywają się w dziewięciu lokalizacjach (stąd właśnie Dziewięćsił): Bielsku-Białej, Cieszynie, Żywcu, Szczyrku, Ustroniu, Wiśle, Istebnej, Brennej i Cięcinie. Festiwal prezentuje bogatą historię, kulturę i walory przyrodnicze tych regionów. Program obejmuje występy zespołów folklorystycznych, warsztaty rękodzielnicze i artystyczne (m.in. haftu tradycyjnego, koronczarstwa, malowania na szkle, garncarstwa), degustacje i pokazy kuchni regionalnej, prezentacje obrzędów pasterskich i górskie wędrówki z wykwalifikowanymi przewodnikami.
Lublin
W nocy z 7 na 8 czerwca 2025 r. w Lublinie rządzić będzie kultura. Na ulicach Starego Miasta pojawią się kolorowe instalacje, specjalny program przygotują galerie, będą pokazy kina plenerowego, koncerty, czy występy teatralne. Wszystko za sprawą Nocy Kultury, która w tym roku nosi tytuł "MiastoRelacje". To jest bardzo fajne wydarzenie! Jeśli nie wierzycie na słowo, zajrzyjcie do mojej relacji sprzed dwóch lat, którą znajdziecie we wpisie pt. "Gdzieś w Polsce... w czerwcu 2023. Kultura w Lublinie, natura na Mazowszu i aktywny wypoczynek na Mazurach (plus gorące anonse na lato)".
Kraków
W tym samym terminie, 7-8 czerwca 2025 r. w Krakowie dla odmiany pojawią się... smoki! Wieczorem w sobotę, 7 czerwca 2025 r., w zakolu Wisły u stóp Zamku Królewskiego odbędzie się wieczorne widowisko nad Wisłą. W spektaklu pojawią się podświetlone smoki na wodzie, pokazy laserowe, fajerwerki i muzyka. Nazajutrz, 8 czerwca 2025 r., ulicami Krakowa przejdzie doroczna Wielka Parada Smoków. Barwny korowód wyruszy z Plant i Grodzką dotrze na Rynek Główny. Wezmą w nim udział kolorowe stwory wykonane przez lokalnych artystów oraz przez dzieci ze szkół, przedszkoli i domów kultury z całej Polski. Impreza każdego roku cieszy się ogromnym powodzeniem i frekwencją widzów.
***
Gdzieś w Polsce to cykl postów, w których znajdziecie migawki z moich krótszych i dłuższych eskapad po naszym kraju. Jest w nich wszystko to, co nie trafia później do wpisów przewodnikowych, bo albo zbyt szybko się dezaktualizuje jak wystawy czasowe w muzeach, albo na blogu już było, albo nie jest wystarczającym materiałem na oddzielny post, a zasługuje na pokazanie jak rozmaite zabytki znalezione gdzieś w drodze - kościoły, kapliczki, miejskie rzeźby, mozaiki, murale, czy inne detale architektoniczne. Gdzieś w Polsce nie uwzględnia też wydarzeń w Warszawie, o których piszę w bliźniaczym cyklu o nazwie Warszawa przyłapana. Kolejne relacje z Polski ukazują się co do zasady przedostatniego dnia miesiąca, ale nie z taką regularnością jak wspomniana Warszawa przyłapana. Zawsze jednak na końcu znajdziecie zapowiedzi wartych uwagi nadchodzących wydarzeń - wystaw, imprez plenerowych, czy atrakcji dla dzieci, bo to właśnie one w dużej mierze wyznaczają mi kolejne kierunki.
Brak komentarzy:
Prześlij komentarz